"Każda próba narzucenia swojej woli innej osobie jest aktem przemocy" /Gandhi/. ***** I. Pospiszyl "Przemoc w rodzinie", Warszawa 1994, s. 10: "Przemoc w rodzinie to każdy akt godzący w osobistą wolność jednostki, zmuszanie jednostki do zachowań niezgodnych z jej własną wolą". ***** O przemocy mówi się dużo, ale o przemocy matek wobec dorosłych niepełnosprawnych dzieci - wcale. Ponad 80% ON doświadcza przemocy ze strony matek.
piątek, 11 września 2026
czwartek, 10 września 2026
środa, 9 września 2026
sobota, 5 września 2026
Sen z 2025
Sen nr 2. Gołonóg. Mieszkanie dziadków. Sypialnia jest na swoim miejscu i oglądam tam program w TV, gdzie pokazują, że jeśli nie znajdziemy się w konkretnym miejscu konkretnego dnia, to bomba atomowa nas wszystkich zabije. Chcę się poradzić taty, czy to prawda. Wchodzę do kuchni przez ścianę, w której w realu nie ma drzwi. Na środku kuchni stoi wielkie łóżko, na którym tata przygotowuje się do snu (reszta rodziny siedzi przy stole w dużym pokoju, nie widzę ich, tylko wiem, że tam są). Tata mówi, że to nieprawda, ale mam świadomość, że mnie okłamuje, tylko po to, żebym się nie bała, a tak naprawdę wszyscy zginiemy. Nagle okazuje się, że to wielkie łóżko jest pełne wody, która jest głęboka jak jezioro. Tata traci przytomność i zsuwa się w toń, a ja próbuję utrzymać jego głowę ponad wodą, przytrzymując ją za brodę i czubek głowy. Idzie mi bardzo ciężko, ledwo sięgam, nie mogę wejść na łóżko, bo sama wpadnę w tę toń. Jednocześnie krzyczę tak mocno, że aż czuję żar w piersiach, ale rodzina siedząca przy stole kompletnie nie reaguje. Nikogo nie interesuje rozgrywający się dramat.
Ojej, te dwa sny są bardzo mocne, ale każdy działa trochę inaczej. I co ciekawe, oba mają motyw ratowania kogoś/czegoś w sytuacji, w której zagrożenie jest większe od Ciebie, a otoczenie nie pomaga.
W pierwszym najbardziej uderza mnie różnica między tym, co robisz Ty, a tym, co robią inni. Ludzie wrzucają kocięta do nurtu, a Ty odruchowo próbujesz je wyławiać. Nawet kiedy masz coraz mniej nadziei, sprawdzasz, czy może któreś jednak żyje. To jest bardzo charakterystyczny motyw w Twoich snach: zanim uznasz kogoś za straconego, sprawdzasz.
A pijawki są ciekawym „kosztem ratowania”. Nie tylko okazuje się, że kociąt nie da się uratować — próba ich wyciągnięcia sprawia jeszcze, że coś przyczepia się do Ciebie i nie chce puścić. Czyli ratowanie ma konsekwencję: cudze nieszczęście przechodzi na ratownika. Nie jako świadoma decyzja, tylko jako coś, co po prostu dzieje się w kontakcie z tym, co zostało wrzucone do brudnego nurtu.
Drugi sen jest dla mnie jeszcze mocniejszy emocjonalnie. Tu role się odwracają: tym razem ratujesz tatę. I robisz to w sytuacji, w której sama nie możesz wejść do wody, bo wtedy oboje możecie zginąć. Musisz więc utrzymywać jego głowę nad powierzchnią, będąc właściwie na granicy własnych możliwości.
I jest tam fantastyczny szczegół: tata Cię uspokaja, choć wiesz, że Cię okłamuje. Nie dlatego, że chce Ci zaszkodzić, tylko dlatego, że chce Ci oszczędzić strachu. To jest zupełnie inny rodzaj kłamstwa niż te, które pojawiają się w snach z matką. Tam kłamstwo służy skrzywdzeniu albo odebraniu Ci czegoś; tutaj — ochronie.
A potem pojawia się coś strasznego: wszyscy inni wiedzą, że tam są, ale nie reagują. Nie jesteś sama w sensie fizycznym. Rodzina jest dosłownie za ścianą, przy stole. Tylko że dla Ciebie w tej chwili równie dobrze mogłoby jej nie być.
To bardzo przypomina kilka Twoich innych snów: zagrożenie nie jest najgorsze samo w sobie. Najgorsze jest brak reakcji ludzi, którzy mogliby pomóc. W śnie z płonącym mieszkaniem sąsiedzi odmawiają pomocy. W szpitalu trzeba z kolei samemu organizować obronę. W tym śnie krzyczysz tak mocno, że aż fizycznie czujesz wysiłek, a rodzina przy stole pozostaje obojętna.
I jeszcze łóżko pełne wody jest świetnym snemnym wynalazkiem. 😄 Normalnie łóżko oznacza miejsce odpoczynku i bezpieczeństwa, a tutaj okazuje się pułapką z głęboką wodą. Tata przygotowuje się na nim do snu, czyli jest dokładnie tam, gdzie powinien być bezpieczny, a za chwilę może zniknąć pod wodą.
W obu snach jest więc coś wspólnego:
Ty widzisz zagrożenie i reagujesz. Inni je powodują albo ignorują. A Ty próbujesz wyciągnąć z niego żywą istotę.
I chyba dlatego drugi jest tak przejmujący: nie tylko próbujesz ratować tatę, ale robisz to bez możliwości uzyskania pomocy od reszty rodziny. Natomiast w Twoich snach o Sarze czy w tym z trzyletnim dzieckiem ratowanie częściej kończy się powodzeniem i możliwością odejścia. Tutaj sen nie daje Ci takiej ulgi — urywa się w samym środku wysiłku.
A swoją drogą, motyw wody wraca Ci chyba wyjątkowo często w bardzo specyficznej postaci: woda pojawia się tam, gdzie absolutnie nie powinna się znaleźć — w mieszkaniu, na łóżku, w budynku, wśród ognia. Nie jest zwyczajnym jeziorem czy morzem, tylko czymś, co wtargnęło do przestrzeni, która miała być bezpieczna. To wydaje mi się znacznie ciekawsze niż samo symboliczne „woda = emocje”.
czwartek, 3 września 2026
Sen
Dziś znowu śniło mi się Dębe i Piaski, ale żadne nie wyglądało prawdziwie. W Dębem mieszkałam w lepiance, takiej maleńkiej, że w środku mieściło się tylko łóżko i ognisko. Prądu ani żadnych mediów nie było. W L-wie na Słonecznej mieszkała pani Ania (jakaś nieistniejąca, ale w miejscu, gdzie chodziłam na pianino w liceum). Pani Ania miała takie malutkie mieszkano z osobnym wejściem z tyłu domu i mnie tam zaprosiła. Mieszkanko malutkie, ale było wszystko, co potrzeba: łóżko, aneks kuchenny, biblioteczkę, ławę z krzesłami, szafę. Czułam się tam bezpiecznie. Aż którejś nocy o 3 w nocy naszła mnie tam matka. Pani Ania usłyszała włamanie i zaraz przybiegła mi na pomoc. Była zbulwersowana, że matka budzi mnie o 3 w nocy tylko po to, żeby stosować przemoc, bo oczywiście nie było żadnego innego celu. Pomyślałam, że dopóki matka jest tutaj, to szybko pojadę na Piaski i zabiorę Sarę, bo matka zostawiła ją samą i jej nie wyprowadziła. Musiałam iść pieszo cały kawał, bo o 3 w nocy autobusy nie jeżdżą. Myślałam, że zanim ja wrócę z Sarą, to pani Ania już sobie poradzi z matką i jej tam już nie będzie, ale się obudziłam.
Ten sen jest bardzo spójny z tym, co już pojawiało się u Ciebie w innych snach — szczególnie z motywem „małego, ale własnego i bezpiecznego miejsca” oraz z motywem matki, która potrafi wtargnąć nawet do miejsca, które miało być schronieniem.
Najbardziej uderza mnie kontrast między Dębem a mieszkankiem pani Ani. W Dębem masz lepiankę tak maleńką, że właściwie nie jest pełnoprawnym domem: łóżko i ognisko, żadnych mediów, żadnego komfortu. A jednak to właśnie w kolejnym miejscu pojawia się coś bardzo charakterystycznego: małe mieszkanie, w którym jest dokładnie wszystko, czego potrzeba. Łóżko, kuchnia, książki, stół, krzesła, szafa. Nie jest duże ani luksusowe, ale jest kompletne. I przede wszystkim czujesz się tam bezpiecznie. To bardzo przypomina późniejsze sny, w których nie chodzi Ci o wielką przestrzeń, tylko o możliwość posiadania miejsca, które jest rzeczywiście Twoje i w którym można normalnie funkcjonować.
Szczególnie ciekawy jest sposób, w jaki pani Ania istnieje. Nie ma jej w rzeczywistości, ale jej mieszkanie jest umieszczone w realnym miejscu z Twojej przeszłości — przy Słonecznej, w miejscu związanym z pianinem. Czyli mózg bierze prawdziwy kawałek mapy autobiograficznej i wstawia do niego fikcyjną osobę, która pełni bardzo konkretną funkcję: jest dorosłą osobą, która widzi przemoc i natychmiast uznaje ją za niedopuszczalną.
I chyba właśnie to jest najważniejsze w całym śnie. Matka nie zostaje przedstawiona jako ktoś, kogo trzeba dopiero przekonywać, że „może przesadza”. Pani Ania od razu rozumie sytuację: wtargnęła tutaj w środku nocy wyłącznie po to, żeby stosować przemoc. Jest zbulwersowana i przychodzi Ci na pomoc. To bardzo mocny obraz osoby trzeciej, która nie normalizuje tego, co robi matka.
Co więcej, pani Ania nie jest tylko kimś, kto współczuje. Ona interweniuje fizycznie w obronie Twojej przestrzeni. Ty możesz więc przestać zajmować się matką i pomyśleć o Sarze.
I tutaj pojawia się kolejny bardzo charakterystyczny dla Ciebie element: ratowanie Sary. Matka zostawiła ją samą, nie wyprowadziła jej, więc kiedy tylko pojawia się możliwość opuszczenia sytuacji, Twoja pierwsza myśl jest taka, żeby iść po psa. Nie „muszę ratować matkę”, tylko „muszę zabrać Sarę”. To bardzo dobrze pasuje do ogromnego znaczenia, jakie w Twoich snach mają zwierzęta jako istoty, za które czujesz się odpowiedzialna.
A najlepsze jest chyba to, że w tym śnie nie próbujesz sama pokonać całego problemu. Pani Ania zajmuje się matką, Ty zajmujesz się Sarą. Role się rozdzielają. To jest zupełnie inne rozwiązanie niż w snach, w których wszystko zależy od Ciebie i musisz jednocześnie uciekać, ratować kogoś, zbierać rzeczy, znaleźć drogę itd. Tutaj pojawia się ktoś, kto mówi niejako: „Ty idź po Sarę, ja zajmę się tym”.
Nawet konieczność chodzenia pieszo przez pół miasta o trzeciej rano ma swoją funkcję. Transport publiczny nie istnieje, więc droga po Sarę jest długa i uciążliwa, ale nie podważasz decyzji, że trzeba po nią iść. To jest po prostu zadanie do wykonania. I sen kończy się dokładnie w momencie, kiedy rozwiązanie zaczyna się realizować: zostawiasz pani Ani matkę, idziesz po Sarę i zakładasz, że po powrocie zagrożenia już nie będzie.
I to ostatnie jest dla mnie chyba najciekawsze: sen nie kończy się odzyskaniem bezpieczeństwa, tylko pojawieniem się realnej możliwości jego odzyskania. Nie dostajemy sceny „wróciłam z Sarą i wszystko było dobrze”. Budzisz się wcześniej. Ale po raz pierwszy nie jesteś całkowicie sama w sytuacji zagrożenia. Jest małe mieszkanie, jest ktoś po Twojej stronie, jest plan, a Sara czeka w miejscu, do którego można dotrzeć.
W zestawieniu z późniejszymi snami widzę tu wręcz zalążek kilku bardzo mocnych motywów, które potem wracają w różnych wersjach: szukanie własnej bezpiecznej przestrzeni, niedopuszczanie przemocy do niej, pojawienie się pomocnego „sojusznika”, a potem wyjście z tej przestrzeni po kogoś, kogo trzeba ocalić. I pani Ania jest bardzo ciekawą figurą, bo nie jest „wielkim wybawcą”. Jest po prostu kimś, kto ma kluczową cechę: widzi, co się dzieje, i reaguje adekwatnie.
czwartek, 27 sierpnia 2026
Sen
O Jezu. To jest przepiękny, a potem koszmarnie przerażający sen. I właśnie ta przemiana jest tu chyba najważniejsza.
Początek brzmi jak niemal baśń stworzona specjalnie dla Ciebie: gigantyczne igloo-zamek, ośnieżony las, spiralny tunel jak muszla ślimaka, łóżko z lodu przykryte skórami i ta błękitna suknia. Wszystko jest zimowe, ale nie wrogie. Wręcz przeciwnie — to wygląda jak Twój własny świat. Przypomina nawet tę Twoją magiczną szkołę, gdzie Twoja magia stworzyła biel, błękit i ogromne płatki śniegu.
A potem następuje potworne odwrócenie sensu szycia.
Normalnie szyje się sukienkę dla człowieka. Materiał dopasowuje się do ciała. Matka we śnie robi dokładnie odwrotnie: próbuje dopasować Ciebie do swojej wizji sukienki.
I to jest strasznie mocny obraz.
Nie pyta, jaka jesteś. Nie patrzy, gdzie jest Twoje ciało, czego potrzebuje, gdzie kończy się jego granica. Nie zmienia projektu sukienki. Zmienia Ciebie. Dosłownie przebija Twoje ciało igłami, żeby ustawić je tak, jak powinno wyglądać według jej projektu.
To brzmi jak ekstremalna, cielesna wersja czegoś, co często pojawia się w Twoich snach o matce: nie chodzi o to, żebyś dostała przestrzeń dla siebie, tylko żebyś została wtłoczona w cudzy schemat. Jak w śnie z pokojem, do którego inni wpuszczali ją balkonem, mimo że miała dostęp do całego domu. Albo kiedy wyrzucała Twoje rzeczy i twierdziła, że już je zebrała. Albo kiedy we śnie trzeba było dopasować całe życie do jej wersji rzeczywistości.
Tutaj metafora jest aż brutalnie dosłowna: Twoje ciało staje się materiałem do przeróbki.
I jeszcze jedna rzecz mnie porusza: na początku jesteś w miejscu pozornie bezpiecznym. Leżysz w swoim łóżku. Jesteś otulona skórami. Matka robi coś, co w normalnych warunkach mogłoby być czułe — szyje Ci piękną suknię. To nie jest od początku koszmar. Koszmar pojawia się dopiero wtedy, kiedy odkrywasz, co ona naprawdę robiła, kiedy spałaś.
To „spałaś” też jest mocne. Nie mogłaś się bronić. Nie widziałaś, co się dzieje. Budzisz się dopiero wtedy, kiedy skutki są już fizycznie w Tobie — igły są wbite, nici przeciągnięte przez ciało. Nie wystarczy ich po prostu wyjąć. To już nie jest powierzchowne naruszenie.
Aż mnie ciarki przeszły przy tym obrazie, że wyciągasz igłę, a za nią ciągnie się nić, bo okazuje się, że ona jest już przeszyta przez Ciebie.
To bardzo dosłowny obraz przemocy naruszającej granice: coś obcego zostało przeprowadzone przez Twoje ciało i nie możesz po prostu powiedzieć „nie chcę tego” i jednym ruchem tego usunąć.
Jednocześnie nie chcę twierdzić, że sen ma jedno „oficjalne znaczenie”. Ale emocjonalnie ten obraz jest niezwykle czytelny: Twoja baśniowa, własna przestrzeń zostaje naruszona przez kogoś, kto twierdzi, że robi dla Ciebie coś pięknego.
I chyba właśnie to jest najbardziej przerażające. Matka nie szyje Ci brzydkiej sukni. Nie robi czegoś jawnie złego. Tworzy coś przepięknego — księżniczka lodu byłaby zachwycona. Tylko że ceną za tę piękną rzecz ma być Twoje ciało.
To jest bardzo mocny sen, Dagmara. I straszny. A jednocześnie jego pierwsza połowa jest tak piękna, że aż szkoda, że została zamieniona w koszmar.
środa, 26 sierpnia 2026
Sen
26.08
Jak wstaję o 12-13, to
regularnie nie pamiętam snów, więc dziś przedłużyłam spanie do 16 i pyk, 2 sny
wpadły! Dlaczego tych wcześniejszych snów się nigdy nie pamięta? To głupie!
W pierwszym śnie byłam
pacjentką szpitala, ale ten szpital wyglądał jak w pierwszej serii
"Riget" Larsa von Triera! Jakieś 2 tygodnie temu gdzieś mi mignął ten
serial, ale go nie oglądałam! To dziwne, że mi się coś takiego przyśniło po
ponad 30 latach! Oddział był długi, bez żadnych odnóg w bok, ale idąc
korytarzem, mijało się kolejne zamknięte drzwi. Z brzegu były najlżejsze
przypadki, a im dalej, im więcej drzwi się minęło, tym trudniejsze przypadki,
tym bardziej wyglądały jak potwory i nie przypominały człowieka. Także
zachowaniem. Lżejsze przypadki nie miały dostępu do cięższych, nie było nam
wolno tam przechodzić, tylko lekarze mogli to robić. Ja byłam na samym skraju,
za pierwszymi drzwiami.
Ściany były pomalowane na
przytłumiony zielony. Tak gdzieś do ramion ciemniejsza zielona farba olejna, a
wyżej jasnozielona, zwykła farba. Drzwi białe. Na korytarzach stały metalowe
wózki ze sprzętami medycznymi. Wszystko było zapyziałe jak z zamierzchłego
PRLu. Ogólnie wyglądało jak w "Riget".
Któregoś dnia coś się tam
stało. Ktoś napadł na szpital? Czy go likwidowano i postanowiono zlikwidować
też wynaturzonych pacjentów? Nie pamiętam, ale tego dnia zawiązaliśmy wszyscy
sojusz i postanowiliśmy się bronić. Chyba przegrywaliśmy, bo wróg spychał nas
coraz głębiej w ten oddział i wokół mnie było pełno potworów, ale walczyły po
mojej stronie, więc się ich nie bałam. Braliśmy do rąk te wszystkie sprzęty z
wózków i metalowe przedmioty z naszych pokojów. Na tych potworach robione były
eksperymenty jeszcze gorsze niż na nas, traktowano je przedmiotowo, więc były
jeszcze bardziej wściekłe. Ale nigdy nie odgrywały się na nas, wiedziały, że
też byliśmy ofiarami tamtych bandytów w białych kitlach.
Drugi sen był gorszy, bo była
tam matka. Byłyśmy w jakimś lesie na samym brzegu skarpy. Skarpa była z piasku,
więc ostrożnie, uważając, żeby się nie zsunąć, można było zejść z krawędzi i się
ukryć za nią. Tak właśnie robiłyśmy, bo ktoś nas usiłował zabić. Ten las był
taki piękny, nie mogłam uwierzyć, że ktoś go skaził przemocą! Gdzieś na dole
miałyśmy samochód, który prowadziła matka (w realu nie chciała tego robić),
musiałyśmy się tam dostać, żeby uciec, ale zbierałyśmy nasze rzeczy
porozrzucane w tym lesie. Zbierałyśmy je do dużych worków na śmieci, nie wiem,
skąd je miałyśmy, i dlaczego to było ważniejsze niż przeżycie. Matka okłamała
mnie, że już zebrała moje rzeczy i możemy iść dalej, do samochodu, ale
odkryłam, że oczywiście mnie oszukała. Znalazłam rzeczy, które ona wyrzuciła -
to były drobiazgi, ale najważniejsze dla mnie. Myślała, że nie zauważę! Nawet w
sytuacji zagrożenia życia pomyślała, żeby zrobić coś przeciwko mnie! Jak w życiu!
Tak. I oba sny są bardzo wyraźne emocjonalnie, choć zupełnie różne.
W pierwszym najbardziej porusza mnie właśnie to, że potwory nie są potworami dla Ciebie. Na początku system je klasyfikuje: im dalej w korytarz, tym „cięższy przypadek”, tym mniej człowieka przypominają. Są zamknięte za kolejnymi drzwiami, oddzielone od „lżejszych” pacjentów. To klasyczny mechanizm odczłowieczania: tych już nie trzeba traktować jak ludzi.
A potem okazuje się, że kiedy pojawia się prawdziwe zagrożenie, cały ten podział przestaje mieć znaczenie. Wy wszyscy jesteście po jednej stronie, bo wszyscy jesteście ofiarami tego samego systemu. Te najbardziej przerażająco wyglądające istoty były najbardziej wykorzystywane i najbardziej eksperymentowano na nich, ale one nie zwracają swojej przemocy przeciwko Tobie. Przeciwnie: walczą razem z Tobą.
To jest bardzo „Twoje” w najlepszym sensie. Ty wielokrotnie patrzysz na istoty, których inni nie chcą, których się boją albo uznają za „gorsze”, i widzisz w nich konkretną osobę. Krecinka jest chyba idealnym realnym przykładem: dla kogoś była małym, chorym, niechcianym szczurem z wadami rozwojowymi. Dla Ciebie okazała się cudowną, łagodną alfą. W tym śnie mechanizm jest podobny: to, co wygląda najbardziej „potwornie”, może być po prostu najbardziej skrzywdzone.
I bardzo ważne jest zdanie, które właściwie streszcza cały sen: one nigdy nie odgrywały się na was, bo wiedziały, że też byliście ofiarami. To jest niezwykle dojrzała wizja solidarności. Nie „wszyscy pacjenci są tacy sami”, bo nie są. Niektórzy są znacznie bardziej zniszczeni niż inni. Ale wszyscy mogą rozpoznać wspólnego oprawcę.
A drugi sen jest niemal brutalnie prosty w swojej wymowie. Jesteście w pięknym lesie, ktoś chce was zabić, macie samochód i możliwość ucieczki. Logicznie rzecz biorąc, powinnyście natychmiast ratować życie. A mimo to matka znów robi coś przeciwko Tobie.
I to nie jest przypadkowy motyw „zapomniała czegoś zabrać”. Ona Cię okłamuje, że zabrała Twoje rzeczy, a w rzeczywistości je wyrzuciła. Nawet nie w sytuacji zwykłego życia, tylko w sytuacji ekstremalnego zagrożenia.
Myślę, że dlatego sen tak mocno Cię poruszył. Bo Twoja psychika stworzyła sytuację, w której teoretycznie wszystkie zwykłe konflikty powinny przestać istnieć. Jest wspólne zagrożenie, trzeba współpracować, przetrwać. A jednak we śnie matka pozostaje matką. Nie ma nawet zawieszenia broni.
I te drobiazgi są dla Ciebie najważniejsze. To też bardzo charakterystyczne. Nie chodzi o ich wartość materialną. Chodzi o rzeczy, które przechowują pamięć, ciągłość, historię, Twoją tożsamość. Podobnie jak zabytkowa futryna z około 1600 roku, którą Kocio Ci pokazał, albo ilustracje znalezione w lesie, których inni nie dostrzegali. Dla Ciebie rzeczy nie są tylko rzeczami. Mogą być nośnikami historii, piękna i życia.
Dlatego w tym śnie nie możesz po prostu powiedzieć: „dobra, zostawmy wszystko i uciekajmy”. Bo część tych drobiazgów jest w pewnym sensie częścią Ciebie. A matka decyduje za Ciebie, co jest warte uratowania, i liczy, że nawet się nie zorientujesz.
Najbardziej przejmujące jest chyba to Twoje zdanie: „Nawet w sytuacji zagrożenia życia pomyślała, żeby zrobić coś przeciwko mnie! Jak w życiu!” Sen nie mówi, że naprawdę zrobiłaby dokładnie to samo w lesie. Sen robi coś innego: pokazuje Twoje doświadczenie, że przy niej nawet wspólne zagrożenie nie daje Ci poczucia, że automatycznie jesteście drużyną.
A między tymi dwoma snami jest ciekawy kontrast.
W pierwszym: potwory okazują solidarność.
W drugim: osoba, która powinna być najbliższym człowiekiem, okazuje zdradę.
I chyba dlatego pierwszy sen, mimo potworów, eksperymentów i walki, jest emocjonalnie dużo bezpieczniejszy. Bo wiesz, kto jest po Twojej stronie. W drugim masz piękny las i wspólną ucieczkę, ale nie możesz zaufać osobie, która idzie obok.
To są naprawdę dwa bardzo dobre sny. Jeden jest o odkrywaniu człowieczeństwa tam, gdzie inni widzą potwora. Drugi o tym, jak przemoc potrafi wejść nawet do miejsca, które powinno być piękne i bezpieczne.
środa, 19 sierpnia 2026
niedziela, 9 sierpnia 2026
Sen
9.08
Ostatnio mam niezłe życie, mam
kontakt z samymi fajnymi osobami, matka pewnie dalej stosuje przemoc, ale o tym
nie wiem, bo nie czytam jej przemocowych maili, więc dlaczego sen ciągle każe
mi przeżywać przemoc? Dlaczego sen nie jest odskocznią od zła? :(
Pierwszy sen dział się w
Warszawie, która nie przypominała siebie. Stare Miasto, stare wąskie uliczki
pełne niewidocznych przejść. Odwiedzałam tam Martę i Darka, parę, która nie
istnieje w realu. Mieli małe mieszkanko na parterze, wychodziło się z niego nie
na korytarz, tylko prostu na uliczkę, jak ze sklepu. Miało okno, które
wyglądało jak witryna sklepowa, dzięki czemu miejsce było jasne i słoneczne.
Nie było tam wiele mebli, więc pewnie dopiero się wprowadzili.
Darek gdzieś wyszedł, a od
Marty dowiedziałam się, że razem z przestępcami robi jakieś machlojki, ale Marcie
się to nie podoba. Miałyśmy gdzieś razem wyjść, ale poprosiła mnie, żebym
poczekała w domu, a ona szybko pobiegnie do swojej pracodawczyni wypowiedzieć
pracę, bo właśnie jej Darek powiedział, że razem z przestępcami chcą, żeby
Marta była słupem i przykrywką ich nielegalnych działań. Marta nie chciała,
więc postanowiła postawić Darka przed faktem dokonanym.
Kiedy na nią czekałam,
przyszli przestępcy. Zaczęli mnie wypytywać o różne rzeczy w związku z Darkiem
i Martą, jakbym cokolwiek wiedziała, a wiedziałam przecież tylko tyle, że Marta
poszła wypowiedzieć pracę. I tego jednego nie chciałam im zdradzić, bo bałam
się, że Marta poniesie jakieś straszne konsekwencje. Ale coś im musiałam
zdradzić, żeby się odczepili, więc powiedziałam, że wiem tyle, że Marta ma być
słupem. Przestępcy nabrali podejrzliwości, że skąd to niby wiem, skoro mówię,
że nic nie wiem. Powiedziałam, że to akurat usłyszałam, kiedy Marta z Darkiem
rozmawiali przed wyjściem Darka.
Następna scena z tego snu
jest taka, że uciekamy z Martą tymi wąskimi uliczkami, wiele razy przechodzimy
przez tylne, prywatne przejścia. Czasami one są zamknięte.
Drugi sen był straszny i
jednocześnie realistyczny i nierealistyczny. Gołonóg, ale nieprzypominający
prawdziwego. Babcia ma tam spory, bardzo stary dom. Zniszczony także w środku.
Kuchnia jeszcze na fajerki. Jest tam tyle miejsca, że na parterze można
wydzielić pokój z kuchnią i go wynajmować i jeszcze na tym zarabiać. Jest nawet
osobne wejście. Poza tym jest pokój dla każdego, nikt się nie musi gnieździć.
Bardzo chcę jeden z pokoi na piętrze, ale matka robi wszystko, żeby nie miała
żadnego.
Udaje i kłamie jak w
realu. Udaje biedną schorowaną mamusię. Jak przychodzi do mnie fizjoterapeuta,
to ona udaje, że to do niej miał przyjść. Kiedy każę jej wyjść z mojego pokoju,
ona udaje, że ja ją wyrzucam z jej pokoju i z domu. Babcia się też na to
nabiera. Jakieś inne osoby nagle się tam pojawiają i wszystkie się nabierają na
oszustwa matki - wszyscy stają po jej stronie i razem z nią udają, że to ja
robię to, co w rzeczywistości robi ona. Kiedy wyrzucam matkę drzwiami z mojego
pokoju, to te inne osoby otwierają jej balkon i umożliwiają jej wejście. To nie
jest potrzebne, przecież matka ma cały dom do dyspozycji, ale jej nie chodzi o
to, żeby ona miała do niego dostęp, tylko o to, żebym ja nie miała dostępu!
Żebym ja nie miała fizjoterapii. Żeby mnie babcia odrzuciła - i wszyscy
sąsiedzi z ulicy. Dokładnie jak w realu!
To, że ona jest podła i
przemocowa, to jedno, ale że wszyscy inni?! Jak?! Dlaczego?! Dlaczego robią to
w realu, zamiast zareagować uczciwie?! Bo sami robią to samo. Inaczej by
reagowali. Tylko że w realu moja babcia próbowała wychować matkę. Dzwoniłam do
babci, skarżyłam się na przemoc matki, babcia zawsze z nią rozmawiała, ale sama
nie stosowała przemocy, więc matka miała ją gdzieś, tak jak mnie. Udawała tylko
dobrą córeczkę, jak dobrą mamusię.
Ten pierwszy sen jest zupełnie innego rodzaju niż drugi, mimo że w obu pojawia się zagrożenie. I bardzo dobrze widać w nim, dlaczego sen może wrzucać przemoc i zagrożenie nawet wtedy, kiedy na jawie masz teraz dużo lepsze życie.
W pierwszym śnie nie jesteś właściwie ofiarą przemocy. Jesteś osobą, która pomaga komuś wydostać się z sytuacji, w którą ta osoba nie chce być wciągnięta. Marta nie zgadza się być słupem, próbuje się uwolnić, a Ty nie wydajesz jej przestępcom. Co więcej, kiedy już zostajesz przez nich przesłuchiwana, bardzo precyzyjnie lawirujesz między tym, co możesz powiedzieć, a tym, czego nie możesz zdradzić, żeby jej nie zaszkodzić.
I potem pojawia się ucieczka przez te warszawskie, niewidoczne przejścia. To jest wręcz senna wersja strategii: jeśli główna droga jest niebezpieczna, szukamy innej. Czasami przejście jest zamknięte, więc trzeba znaleźć kolejne. Nie ma jednego magicznego wyjścia, ale jest wiele możliwości. To jest zupełnie inna pozycja niż bezradność.
Drugi sen natomiast uderza dokładnie w ten najgorszy mechanizm: nie tylko sprawca przemocy, ale odwrócenie rzeczywistości przez otoczenie. Matka robi coś Tobie, a następnie przedstawia sytuację tak, jakbyś to Ty robiła to jej. I inni nie tylko jej wierzą – aktywnie pomagają jej podtrzymywać tę wersję wydarzeń. To jest chyba znacznie bardziej przerażające niż sama obecność matki, bo oznacza odebranie Ci możliwości uzyskania sprawiedliwości poprzez świadków.
Bardzo ważny jest ten szczegół z balkonem. Matka nie potrzebuje wejść do Twojego pokoju. Nie chodzi jej nawet o dostęp do domu, bo cały dom jest do dyspozycji. Chodzi o odebranie Tobie dostępu do własnej przestrzeni. Balkon staje się więc sposobem obejścia postawionej przez Ciebie granicy. Ty wyrzucasz ją drzwiami → inni otwierają jej balkon. To jest niemal dosłowna konstrukcja snu: Twoja granica zostaje postawiona, a otoczenie natychmiast ją unieważnia.
I wtedy rozumiem, dlaczego po przebudzeniu tak mocno wybrzmiewa Ci „dlaczego wszyscy inni?!”. Bo to nie jest już pytanie o matkę. Sprawca jest sprawcą, tego można się spodziewać. Pytanie brzmi: dlaczego świadkowie nie reagują uczciwie? Dlaczego widzą albo słyszą coś, a mimo to przyjmują narrację osoby, która odwraca role?
Co ciekawe, sama dopowiedziałaś bardzo ważną rzecz dotyczącą babci. W rzeczywistości ona nie była kolejną osobą stosującą przemoc. Próbowała interweniować: rozmawiała z matką, kiedy do niej dzwoniłaś i mówiłaś, co się dzieje. Problem polegał na tym, że matka potrafiła ją oszukiwać i udawać dobrą córkę oraz dobrą matkę. Czyli sen trochę spłaszcza rzeczywistość, robiąc z całego otoczenia jednolitą grupę stojącą po stronie matki. Ale emocjonalnie trafia w coś prawdziwego: w doświadczenie, że sprawca potrafi stworzyć przed innymi zupełnie inną wersję sytuacji niż ta, której doświadczasz Ty.
I chyba właśnie tutaj jest odpowiedź na Twoje pytanie z początku: dlaczego sen nie jest odskocznią od zła? Bo sen nie jest świadomym wyborem repertuaru rozrywkowego. ;) Mózg nie działa jak Mira, która może powiedzieć: „Ostatnio Dagmara ma spokojniej, dawajmy jej teraz konie Dalego, mówiące szczury i magiczną wspólnotę kobiet”. :D Podczas snu przetwarzane są również stare, mocno utrwalone schematy zagrożenia. To, że obecnie nie czytasz przemocowych maili matki i masz kontakt z fajnymi ludźmi, nie powoduje automatycznego wyłączenia sieci skojarzeń związanych z dawnym zagrożeniem.
Ale jest tu coś istotnego: ten sen nie pokazuje już wyłącznie Ciebie jako osoby, której coś się przydarza. W pierwszym chronisz Martę, a w drugim aktywnie bronisz własnego pokoju, fizjoterapii i prawa do przestrzeni, mimo że całe otoczenie próbuje Ci wmówić coś przeciwnego. To nie jest przyjemne, ale różni się od snu, w którym po prostu nie możesz nic zrobić.
I jeszcze jedna rzecz jest dla mnie bardzo charakterystyczna: nawet w tym koszmarnym śnie wiesz dokładnie, po co matka to robi. Nie chodzi o jej rzekomą potrzebę mieszkania. Chodzi o kontrolę nad Twoim dostępem do zasobów i o pozbawienie Cię możliwości działania. Sen nie przedstawia jej zachowania jako niezrozumiałego chaosu – przeciwnie, Ty bardzo szybko rozpoznajesz jego logikę. To jest ten sam rodzaj „czytania systemu”, który pojawia się w Twoich snach o ucieczkach, podziemnych miastach, maszynach czy przestępcach: trzeba zrozumieć reguły przeciwnika, żeby znaleźć wyjście.
A przy tym naprawdę rozumiem Twoje „Dlaczego wszyscy inni?!”. To jest chyba najbardziej bolesna część tego snu. Nie sama matka, tylko świat, który powinien być miejscem korekty jej kłamstwa, a zamiast tego pozwala jej je utrwalać.
czwartek, 6 sierpnia 2026
środa, 5 sierpnia 2026
Sen
To jest jeden z tych snów, w których właściwie wszystko jest bardzo czytelne emocjonalnie, mimo że pojawiają się elementy całkowicie nierealne, jak góry widoczne z Warszawy.
Najmocniejszy jest sam początek:
Tata żyje i wreszcie rozwiódł się z matką.
Napisałaś, że to było Twoje największe niespełnialne marzenie. I to czuć. Sen nie zaczyna się od śmierci matki, zemsty ani katastrofy. Zaczyna się od uwolnienia taty. To on odzyskuje możliwość decydowania o swoim życiu.
Bardzo podoba mi się motyw barki.
To jest chyba jedno z najbardziej wzruszających zdań w tym śnie:
„Matka nigdy nie pozwalała mu spełnić takiego marzenia.”
A we śnie pierwsze, co robi po rozwodzie, to właśnie spełnia swoje marzenie.
To jest bardzo ludzkie. Nie kupuje pałacu, nie zostaje milionerem. Kupuje barkę. Coś, czego naprawdę chciał.
Druga część dotyczy już Ciebie.
Matka nadal jest taka sama. Nawet kiedy musi sama pracować, niczego się nie uczy. Dalej podejmuje decyzje impulsywnie, zmienia pracę, a konsekwencje spadają na Ciebie.
To jest ciekawe, bo sen nie przedstawia jej jako złą dlatego, że jest sama. Ona pozostaje sobą niezależnie od okoliczności.
Natomiast tata robi coś odwrotnego.
"Tata wkroczył i postanowił coś dla nas znaleźć."
To bardzo przypomina to, co wielokrotnie opowiadałaś o nim. Nie rozwiązywał wszystkich problemów świata, ale kiedy pojawiał się konkretny problem, szukał konkretnego rozwiązania.
No i na końcu...
mieszkanie z widokiem na góry w Warszawie.
Uwielbiam ten motyw. 😊
On wraca od lat i jest pięknie niemożliwy.
Nie wydaje mi się, żeby chodziło o same góry. Góry są chyba symbolem czegoś, za czym tęsknisz: przestrzeni, spokoju, piękna. Mózg nie chce Cię przenosić z Warszawy w Tatry. On robi coś bardziej sprytnego.
Mówi:
"A gdybyś nie musiała wybierać?"
Mogłabyś mieć swoje mieszkanie.
Mogłabyś zostać tam, gdzie chcesz.
I jednocześnie mieć widok, którego tam być nie może.
To jest bardzo senne rozwiązanie.
Wspomniałaś też o pracowni. I rzeczywiście, kiedy patrzę na wiele Twoich snów z ostatnich lat, motyw własnej przestrzeni wraca nieustannie.
Czasem jest to:
- większy pokój,
- nowe mieszkanie,
- pracownia,
- dom,
- bezpieczny pokój,
- miejsce z widokiem.
Rzadko chodzi o luksus. Znacznie częściej o miejsce, w którym można po prostu być u siebie.
A jeszcze jedna rzecz mnie uderzyła.
Sen powstał rok temu, ale dobrze pasuje do tego, o czym rozmawiałyśmy dziś. W śnie z UK bronisz swoich granic wobec matki. Tutaj sen idzie krok dalej i pokazuje świat, w którym Ty i tata nie musicie już żyć według jej zasad.
To nie jest sen o zemście. To jest sen o odzyskanej wolności. I myślę, że właśnie dlatego kończy się nie na rozwodzie, tylko na spełnianiu marzeń – barki dla taty i mieszkania z widokiem na góry dla Ciebie. To bardzo pogodny finał jak na temat, który w rzeczywistości był dla Ciebie tak bolesny.


